Schleife
Beginn der Navigation
Navigation überspringen
Ende der Navigation
Beginn des Hauptinhaltes
Hauptinhalt überspringen
Projekt Witaj-Kindergarten PL
deutsche Version sorbische Version Eine Seite zurück Zur Startseite E-Mail Zur Anmeldung
 

W roku 1993 została wydana ustawa o wspieraniu placówek dziecięcych w Wolnym Kraju Związkowym Saksonii. Rozróżnia się dwie przesłanki, z jednej strony wspiera się ojczysty rozwój dzieci a z drugiej strony, w przedszkolach, gdzie używany jest język serbołużycki, prowadzi się naukę i pogłębianie znajomości języka serbołużyckiego oraz przekazywanie kultury i tradycji serbołużyckich.


Przedszkola i placówki o profilu językowym.
Jest ok. 10 przedszkoli serbołużyckich w serbołużyckiej części Górnych Łużyc, do których uczęszcza ok. 600 dzieci.


Przedszkola i placówki o profilu językowym niemiecki i serbołużycki.
Do tych placówek przedszkolnych uczęszczają zarówno dzieci z rodzin niemieckojęzycznych jak również z gospodarstw domowych, gdzie posługuje się dwoma językami. Zatrudnieni tam pracownicy muszą znać dobrze i posługiwać się językiem serbołużyckim. Na obszarze trójkąta pomiędzy Bautzen, Kamenz a Hoyerswerdą są dwujęzyczne przedszkola, w których są grupy zarówno niemieckie jak i serbołużyckie. Obecnie do 21 takich placówek uczęszcza ok. 900 dzieci.


Projekt WITAJ
Aby kontynuować proces asymilacji języków górno- i dolnołużyckiego/ słowiańskiego, w roku 1998 wystartował projekt modelu nauki języków we wczesnym wieku przedszkolnym. Posługuje się przy tym specjalną metodą „zanurzania” dzieci w otoczenie serbołużyckie względnie słowiańskie – tzw. metoda imersji. Pochodzi ona z Kanady i została skutecznie przejęta przez niektóre mniejsze ludy w Europie, tak jak na przykład Bretończycy w północno- zachodniej części Francji. WITAJ oznacza „witaj”, i tak też serbołużyckim i niemieckim dzieciom oferuje się, w specjalnych grupach językowych, możliwość nauki języka i kontynuowania później tej nauki w serbołużyckich klasach bądź szkołach. Można osiągnąć przez to perfekcyjną dwujęzyczność dzieci a nauka dalszych języków od 5 klasy następuje szybciej i łatwiej. Dzieci posługujące się językiem serbołużyckim i niemieckim są, w porównaniu do swoich rówieśników mówiących tylko w jednym języku, bardziej rozwinięte intelektualnie. Mogą się one łatwiej porozumiewać z Czechami i Polakami jak również z członkami innych narodowości słowiańskich i mają ułatwiony później start na rynku pracy. Dwu-kulturowa specyfika Łużyc jest uznawana przez coraz większą liczbę rodziców i jest przez nich świadomie wykorzystywana. W taki sposób zostało utworzone pierwsze przedszkole z modelem pracy wg projektu WITAJ w Sielow (dzisiaj część miasta Cottbus) w Kraju Związkowym Brandenburgii, z 12 dzieci z językiem dolnołużyckim / słowiańskim a 1 marca 1998 zostało przejęte w odpowiedzialność przez Serbołużycki Związek Szkół. Obecnie jest 6 przedszkoli z modelem pracy wg programu WITAJ w miejscowościach Górnych i Dolnych Łużyc. Zainteresowanie rodziców tym projektem modelowym wzrasta. Tym samym wspierany jest skutecznie proces rewitalizacji języka i kultury serbołużyckiej.

 

to top top
print

Beginn des Darstellungsformulares
Darstellungsformular überspringen
|
Ende des Darstellungsformulares

Beginn der Blöcke
Blöcke überspringen